สรุปสั้น ๆ
จัดของเตรียมคลอดให้เสร็จ 3 ถึง 4 สัปดาห์ก่อนกำหนดคลอด NHS แนะนำอย่างน้อย 3 สัปดาห์ Scripps Health อย่างน้อยหนึ่งเดือน วางเอกสารไว้บนสุด คู่มือของโรงพยาบาลศิริราชให้เตรียมใบฝากครรภ์พร้อมบัตรโรงพยาบาล สำเนาบัตรประชาชนของคุณแม่และสามี แบบบันทึกข้อมูลแจ้งเกิดที่กรอกแล้ว และเอกสารสิทธิ์การรักษาพยาบาลถ้ามี จากนั้นจัดเสื้อผ้าสำหรับช่วงเจ็บท้องและหลังคลอด ชุดกลับบ้านของลูก และของกินสำหรับคนที่ไปด้วย ถ้าจะพาลูกกลับบ้านด้วยรถยนต์ ACOG แนะนำให้ติดตั้งคาร์ซีทไว้ก่อนเริ่มเจ็บท้องคลอด
สารบัญ
ติ๊กรายการที่จัดแล้ว เบราว์เซอร์จะจำไว้ให้
การจัดของเตรียมคลอดเป็นเรื่องที่ลงมือทำได้จริงในสัปดาห์สุดท้ายของการตั้งครรภ์ และช่วยให้วันที่เริ่มเจ็บท้องมีเรื่องต้องคิดน้อยลงหนึ่งเรื่อง กระเป๋าไม่ต้องใหญ่มาก เพราะโรงพยาบาลมีของให้หลายอย่าง เช็กลิสต์นี้รวมเอกสารเตรียมคลอด ของใช้ช่วงเจ็บท้องและหลังคลอด ชุดกลับบ้านของลูก และของสำหรับคนที่ไปด้วย ติ๊กรายการที่จัดแล้วได้เลย
จัดกระเป๋าเตรียมคลอดเมื่อไร
NHS ชี้ว่ามีลูกเพียง 1 ใน 20 คนที่คลอดตรงกำหนด จึงแนะนำให้จัดกระเป๋าให้เสร็จอย่างน้อย 3 สัปดาห์ก่อนกำหนดคลอด Scripps Health แนะนำอย่างน้อยหนึ่งเดือนก่อน Cleveland Clinic บอกว่าหนึ่งถึงสองเดือน และ Better Health Channel ของออสเตรเลียบอกว่าราวสัปดาห์ที่ 36
ACOG แนะนำให้วางกระเป๋าที่จัดแล้วไว้ในที่หยิบง่าย เช่น ตู้ใกล้ประตูหรือท้ายรถ และให้คนที่จะไปด้วยรู้ว่าวางไว้ที่ไหน เขียนโน้ตแปะไว้บนกระเป๋าก็ได้ว่าต้องหยิบอะไรใส่เพิ่มในนาทีสุดท้าย เช่น สายชาร์จมือถือหรือแว่นตา
ระหว่างนี้ ถามโรงพยาบาลที่ฝากครรภ์ไว้ด้วยว่านอกเวลาราชการติดต่อทางไหน และควรโทรก่อนหรือมาได้เลย ACOG นับทั้งสองเรื่องเป็นสิ่งที่ควรตกลงกันไว้ก่อนถึงกำหนดคลอด บันทึกเบอร์ห้องคลอดไว้ในมือถือ และถ้าใช้แอปจับเวลาท้องแข็ง ก็ใส่เบอร์ไว้ในแอปด้วย เมื่อท้องแข็ง (คำที่คนไทยใช้เรียกการหดรัดตัวของมดลูก) ถึงเกณฑ์ที่คุณเลือก เช่น 5-1-1 แอปจะเตือน และคุณโทรหาห้องคลอดได้จากหน้าเตือนเลย รายละเอียดของการตรวจเกณฑ์อยู่ในแอปคำนวณอย่างไร
อินโฟกราฟิก
กระเป๋าเตรียมคลอดโดยสรุป
-
เมื่อไร
3 ถึง 4 สัปดาห์ก่อนกำหนดคลอด
- NHS: อย่างน้อย 3 สัปดาห์ก่อน
- Scripps Health: อย่างน้อยหนึ่งเดือนก่อน
-
วางไว้บนสุด
เอกสารเตรียมคลอด
- ใบฝากครรภ์และบัตรโรงพยาบาล
- สำเนาบัตรประชาชนของคุณแม่และสามี
- แบบบันทึกข้อมูลแจ้งเกิดที่กรอกแล้ว
- เอกสารสิทธิ์การรักษาพยาบาล ถ้ามี
-
ของคุณแม่
ช่วงเจ็บท้องและหลังคลอด
- เสื้อผ้าหลวม ๆ สำหรับช่วงเจ็บท้อง
- ชุดนอน เสื้อชั้นในให้นม กางเกงใน และผ้าอนามัยสำหรับหลังคลอด
-
ของลูกและคนที่ไปด้วย
วันกลับบ้าน
- ชุดกลับบ้าน หมวก ถุงมือ ถุงเท้า และผ้าห่อตัว
- คาร์ซีทแบบหันไปด้านหลัง ติดตั้งก่อนเริ่มเจ็บท้อง
- ของกินและเสื้อผ้าเปลี่ยนสำหรับคนที่ไปด้วย
เอกสารเตรียมคลอดและของสำคัญที่ต้องวางไว้บนสุด
ใส่แฟ้มไว้บนสุดของกระเป๋า Cleveland Clinic ชี้ว่าระหว่างอยู่โรงพยาบาล คุณจะต้องแสดงบัตรประจำตัวกับเจ้าหน้าที่หลายคน แฟ้มยังช่วยเก็บเอกสารที่ได้รับเพิ่มเข้ามาด้วย คู่มือของโรงพยาบาลศิริราชให้เตรียมเอกสาร 4 อย่างแรกในรายการนี้
เอกสารที่แต่ละโรงพยาบาลขอไม่เหมือนกัน ทั้งโรงพยาบาลรัฐและเอกชน ขอรายการจากโรงพยาบาลที่คุณจะคลอดตอนฝากครรภ์ แล้วเทียบกับรายการนี้
ของใช้เตรียมคลอดสำหรับช่วงเจ็บท้อง
ช่วงเจ็บท้องคลอด ให้เตรียมของที่ช่วยให้สบายตัวและขยับตัวได้คล่อง
ก่อนจัดของกินไปเยอะ ให้ถามโรงพยาบาลก่อนว่าระหว่างเจ็บท้องคลอดทานอะไรได้บ้าง คู่มือของโรงพยาบาลศิริราชให้งดอาหารและน้ำดื่มเมื่อเจ็บครรภ์จริงหรือน้ำเดิน ของว่างในกระเป๋าจึงอาจเป็นของคนที่ไปด้วยมากกว่า
ของเตรียมคลอดสำหรับหลังคลอด
ถ้าวางแผนผ่าตัดคลอด Better Health Channel แนะนำเพิ่มเติม
ของบางอย่างโรงพยาบาลอาจเตรียมไว้ให้แล้ว Cleveland Clinic บอกว่าโรงพยาบาลมีกางเกงในตาข่ายและผ้าอนามัยหลังคลอดให้เพียงพอ ขณะที่รายการของ NHS ให้นำไปเอง ถามโรงพยาบาลของคุณว่าใช้แบบไหน
ยาก็เช่นกัน รายการของ NHS ให้นำยาที่ใช้อยู่ไปด้วย ส่วน Cleveland Clinic บอกว่าห้องยาของโรงพยาบาลจัดให้ได้ถ้าวางแผนไว้ก่อน ไม่ว่าแบบไหนก็ควรพกรายการยาไปและถามทีมผู้ดูแลว่าต้องนำอะไรไปบ้าง
ของเตรียมคลอดสำหรับลูก
ของที่ลูกต้องใช้ระหว่างอยู่โรงพยาบาลขึ้นกับแต่ละแห่ง Cleveland Clinic ระบุว่าโรงพยาบาลจัดให้ทั้งหมด และ Scripps Health มีผ้าอ้อมให้ในช่วงแรก เช็กลิสต์ของ NHS สำหรับพ่อแม่ในอังกฤษมีผ้าอ้อม ทิชชูเปียก และเสื้อผ้า คู่มือของโรงพยาบาลศิริราชให้เตรียมเสื้อผ้าลูก 1 ชุด หมวก ถุงมือ ถุงเท้า และผ้าขนหนูห่อตัวสำหรับวันกลับบ้าน ไม่ว่าแบบไหน ให้เตรียมสำหรับทางกลับบ้าน
คาร์ซีทสำหรับทางกลับบ้าน
ถ้ากลับบ้านด้วยรถยนต์ ลูกต้องนั่งคาร์ซีทสำหรับทารก American Academy of Pediatrics (AAP) ระบุว่าทารกทุกคนควรนั่งแบบหันไปด้านหลังรถ ตั้งแต่การเดินทางกลับบ้านครั้งแรกจากโรงพยาบาล และเตือนว่าห้ามวางคาร์ซีทแบบหันไปด้านหลังไว้ที่เบาะหน้าของรถที่ถุงลมนิรภัยฝั่งผู้โดยสารทำงานอยู่
ACOG นับการซื้อคาร์ซีทและติดตั้งให้ถูกต้องเป็นสิ่งที่ควรทำก่อนเริ่มเจ็บท้องคลอด AAP แนะนำให้ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านความปลอดภัยของที่นั่งเด็กในรถตั้งแต่ก่อนลูกเกิด เพื่อวางแผนการเดินทางกลับบ้านให้ปลอดภัย การติดตั้งไว้ล่วงหน้าหลายสัปดาห์ยังทำให้ไม่มีใครต้องมานั่งงมสายรัดที่ลานจอดรถของโรงพยาบาล
ของเตรียมคลอดสำหรับคนที่ไปด้วย
การคลอดอาจใช้เวลานาน ตามที่บทความท้องแข็งนานแค่ไหนอธิบาย ACOG ระบุว่าการคลอดลูกคนแรกมักใช้เวลา 12 ถึง 18 ชั่วโมง คนที่ไปด้วยจึงต้องเตรียมของของตัวเองด้วย
สิ่งที่โรงพยาบาลมักมีให้
Cleveland Clinic ระบุของที่มักไม่ต้องนำไป
- ผ้าอ้อมและทิชชูเปียกสำหรับลูกระหว่างอยู่โรงพยาบาล
- กางเกงในตาข่ายและผ้าอนามัยสำหรับคุณแม่
และแนะนำให้ทิ้งเครื่องประดับและของมีค่าไว้ที่บ้าน Scripps Health ยังมีเครื่องปั๊มนมให้ถ้าคุณต้องใช้ระหว่างอยู่โรงพยาบาล
Cleveland Clinic แนะนำให้เผื่อที่ในกระเป๋าไว้สำหรับของที่จะได้กลับบ้านด้วย โรงพยาบาลแต่ละแห่งมีของให้ไม่เหมือนกัน อย่างที่เห็นจากรายการของสหรัฐฯ อังกฤษ และศิริราชด้านบน ดูรายการที่โรงพยาบาลของคุณให้มา หรือถามตอนไปฝากครรภ์
ถ้าเริ่มเจ็บท้องก่อนจัดกระเป๋าเสร็จ
กระเป๋าที่จัดได้ครึ่งเดียวไม่ใช่เหตุผลที่ต้องรอ เพราะให้คนอื่นนำของตามไปทีหลังได้ คู่มือของโรงพยาบาลศิริราชให้มาโรงพยาบาลพร้อมของใช้และเอกสารที่เตรียมไว้เมื่อเจ็บครรภ์จริง สัญญาณว่าการคลอดอาจกำลังเริ่มมีทั้งท้องแข็ง น้ำเดิน และการที่มูกใกล้คลอดหลุดออกมา (NHS)
ถ้าท้องแข็งสม่ำเสมอ ให้ทำตามที่โรงพยาบาลแนะนำไว้ บทความท้องแข็งแบบไหนอันตราย ควรไปโรงพยาบาลเมื่อไรอธิบายเกณฑ์ที่ใช้กันบ่อย รวมถึงเกณฑ์ 5-1-1 และนับท้องแข็งยังไงอธิบายวิธีจับเวลา
โทรทันที ไม่ว่าท้องแข็งจะเป็นแบบไหน
ถ้ามีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ ไม่ต้องรอดูจังหวะ ให้โทรหาโรงพยาบาล ห้องคลอด หรือคุณหมอที่ดูแลคุณทันที ไม่ว่ากลางวันหรือกลางคืน รายการนี้อ้างอิงตาม NHS และ ACOG
- มีน้ำเดิน แม้จะยังไม่เจ็บท้องก็ตาม
- น้ำที่ออกมามีสีหรือมีกลิ่นเหม็น
- มีเลือดออกทางช่องคลอด ไม่ว่ามากหรือน้อย มูกที่มีเลือดปนเป็นเส้นเล็กน้อยอาจเป็นสัญญาณเริ่มคลอด ถ้าแยกไม่ออกว่าเป็นแบบไหนให้โทร
- ลูกดิ้นน้อยกว่าปกติ
- ปวดท้องรุนแรงต่อเนื่อง ไม่คลายลงระหว่างการเจ็บแต่ละครั้ง
- มีไข้ 38°C ขึ้นไป
- อายุครรภ์ยังไม่ถึง 37 สัปดาห์ และคิดว่าอาจเริ่มเจ็บท้องคลอด
- ท้องแข็งครั้งใดครั้งหนึ่งนานเกิน 2 นาที หรือท้องแข็ง 6 ครั้งขึ้นไปภายใน 10 นาที
- ไม่แน่ใจหรือกังวล โทรได้ทุกเมื่อ
ถ้ารู้สึกอยากเบ่งมากและคิดว่าลูกกำลังจะคลอดตอนนี้ ให้โทรสายด่วนฉุกเฉิน 1669
แหล่งข้อมูลของรายการนี้: NHS: Signs that labour has begun (2023); NHS: Pregnancy symptoms you need to get help for; ACOG: How to tell when labor begins; โรงพยาบาลศิริราช: คู่มือการปฏิบัติตัวในขณะตั้งครรภ์
คำถามที่พบบ่อย
ควรเตรียมของคลอดตอนกี่สัปดาห์?
ตั้งเป้าให้เสร็จ 3 ถึง 4 สัปดาห์ก่อนกำหนดคลอด NHS แนะนำอย่างน้อย 3 สัปดาห์ก่อน เพราะมีลูกเพียง 1 ใน 20 คนที่คลอดตรงกำหนด Scripps Health แนะนำอย่างน้อยหนึ่งเดือนก่อน ACOG แนะนำให้วางกระเป๋าไว้ในที่หยิบง่าย เช่น ตู้ใกล้ประตูหรือท้ายรถ
ต้องเตรียมเอกสารอะไรบ้างไปคลอด?
คู่มือของโรงพยาบาลศิริราชให้เตรียมใบฝากครรภ์พร้อมบัตรประจำตัวโรงพยาบาล สำเนาบัตรประชาชนของคุณแม่และสามีอย่างละ 1 ชุด (หรือตามจำนวนลูกในครรภ์) แบบบันทึกข้อมูลประกอบการแจ้งเกิดและออกสูติบัตรที่กรอกเรียบร้อย พร้อมตั้งชื่อลูกไว้ทั้งชื่อผู้ชายและผู้หญิง และเอกสารสิทธิ์ในการรักษาพยาบาลถ้ามี โรงพยาบาลอื่นอาจขอเอกสารต่างออกไป ให้ถามโรงพยาบาลที่คุณฝากครรภ์
เตรียมของไปคลอดโรงพยาบาลรัฐ ต้องมีอะไรบ้าง?
แต่ละโรงพยาบาลมีรายการของตัวเอง ตัวอย่างจากคู่มือของโรงพยาบาลศิริราชคือ ของใช้ส่วนตัว เช่น สบู่ แปรงสีฟัน ยาสีฟัน แป้ง ผ้าเช็ดตัว ผ้าอนามัยแบบมีห่วง 2 ห่อ เสื้อผ้าคุณแม่ 1 ชุดสำหรับใส่กลับบ้าน และเสื้อผ้าลูก 1 ชุด หมวก ถุงมือ ถุงเท้า กับผ้าขนหนูห่อตัวลูกสำหรับวันกลับบ้าน รวมทั้งเอกสารที่โรงพยาบาลกำหนด
ต้องเตรียมผ้าอนามัยและกางเกงในกี่ชิ้น?
เช็กลิสต์ของ NHS แนะนำผ้าอนามัยสำหรับหลังคลอดแบบซึมซับมาก 2 ห่อ และกางเกงใน 5 หรือ 6 ตัว ซึ่งแบบใช้แล้วทิ้งก็สะดวก คู่มือของโรงพยาบาลศิริราชระบุผ้าอนามัยแบบมีห่วง 2 ห่อ Cleveland Clinic บอกว่าโรงพยาบาลในสหรัฐฯ มีกางเกงในตาข่ายและผ้าอนามัยให้ จึงควรถามโรงพยาบาลของคุณก่อนซื้อจำนวนมาก
ต้องเตรียมผ้าอ้อมไปโรงพยาบาลไหม?
ขึ้นกับโรงพยาบาล Cleveland Clinic ระบุว่าโรงพยาบาลจัดของที่ลูกต้องใช้ระหว่างอยู่โรงพยาบาลให้ทั้งหมด และ Scripps Health มีผ้าอ้อมให้ในช่วงแรก ส่วนเช็กลิสต์ของ NHS สำหรับพ่อแม่ในอังกฤษให้เตรียมผ้าอ้อมและทิชชูเปียกไปเอง ถามโรงพยาบาลของคุณ และเตรียมไว้สักสองสามชิ้นสำหรับทางกลับบ้านก็ดี
คนที่ไปด้วยควรเตรียมอะไรบ้าง?
รายการของ NHS สำหรับคนที่ไปด้วยมีเสื้อผ้าเปลี่ยน ของใช้ในห้องน้ำ มือถือกับสายชาร์จ และของกินกับเครื่องดื่ม เพิ่มยาที่ใช้ประจำและเงินย่อยสำหรับค่าจอดรถและตู้ขายของ ACOG ระบุว่าการคลอดลูกคนแรกมักใช้เวลา 12 ถึง 18 ชั่วโมง อาหารและสายชาร์จจึงสำคัญ
แหล่งข้อมูล
- โรงพยาบาลศิริราช (ฝ่ายการพยาบาล): คู่มือการปฏิบัติตัวในขณะตั้งครรภ์
- NHS: Pack your bag for labour
- NHS: Signs that labour has begun (2023)
- ACOG: How to Tell When Labor Begins (2025)
- Cleveland Clinic: What To Pack in Your Hospital Bag, a Labor and Delivery Checklist (2026)
- Scripps Health: What to Pack for Your Hospital Stay
- Better Health Channel, Victoria State Government: Pregnancy, packing for hospital (2023)
- American Academy of Pediatrics, HealthyChildren.org: Car Seats, Information for Families (2026)
บทความนี้ใช้แทนคำแนะนำจากแพทย์ไม่ได้ ถ้าไม่แน่ใจ ให้โทรหาโรงพยาบาลหรือคุณหมอที่ดูแลคุณ และในกรณีฉุกเฉินให้โทรสายด่วน 1669
