Stages of labor: ang mga yugto ng panganganak at gaano katagal ang bawat isa

Tatlo ang stages of labor: bumubuka ang cervix, ipinapanganak si baby, at lumalabas ang inunan. May sariling bilis ang bawat labor, kaya karaniwang saklaw lang mula sa ACOG, NICE, NHS at sa gabay ng DOH ang mga oras sa ibaba.

Ilan ang stages of labor?

Ganito inilalarawan ng ACOG ang 3 stages of labor:

1. Sa unang yugto, bumubuka ang cervix mula sarado hanggang buong bukas sa 10 cm. May maagang (latent) phase ito at active phase.
2. Ang ikalawang yugto ay mula sa buong pagbuka hanggang sa paglabas ni baby. Ito ang yugto ng pag-ire.
3. Ang ikatlong yugto ay ang paglabas ng inunan.

May mga sangguniang nagdaragdag ng ikaapat na yugto, ang mga unang oras pagkatapos manganak (Cleveland Clinic, HealthLinkBC), kaya may naririnig ding 4 stages of labor. Ayon sa Cleveland Clinic, ito ang 2 hanggang 3 oras pagkatapos lumabas ang inunan. Sa unang anak, sabi ng ACOG, karaniwang 12 hanggang 18 oras ang buong labor. Kung nanganak ka na dati, karaniwang 8 hanggang 10 oras.

Yugto	Ang nangyayari	Karaniwang tagal
Unang yugto, latent phase	Lumalambot, numinipis at nagsisimulang bumuka ang cervix; kadalasang hindi regular ang kontraksyon	Maraming oras, minsan ilang araw (NHS)
Unang yugto, active phase	Bumubuka ang cervix mula 6 cm (ACOG) o 4 cm (NICE, DOH) hanggang 10 cm; regular at malakas ang kontraksyon	Mga 8 oras ang average sa unang labor, bihirang higit 18; mga 5 oras sa mga susunod, bihirang higit 12 (NICE)
Ikalawang yugto	Pag-ire at panganganak	Hanggang 3 oras sa unang anak, hanggang 2 oras sa mga susunod (NHS)
Ikatlong yugto	Paglabas ng inunan	Kadalasang sa loob ng 30 minuto kung may oxytocin injection, hanggang isang oras kung wala (NHS)

Early labor: ang latent phase

Sa early labor, lumalambot, numinipis at nagsisimulang bumuka ang cervix (NHS). Inilalarawan ng NICE ang latent phase bilang panahong hindi laging tuloy-tuloy, may kontraksyon at kaunting pagbabago sa cervix hanggang 4 cm. Ayon sa ACOG, ito ang mas mabagal na pagbuka bago ang mabilis na pagbabago, na inilalagay nito sa 6 cm.

Puwedeng bahagyang hindi komportable hanggang masakit ang mga kontraksyon, at walang takdang pattern kung gaano kadalas o gaano katagal ang mga ito (NHS). Parang banayad na cramps ang mga unang kontraksyon ayon sa HealthLinkBC. Sa simula, 15 hanggang 30 segundo ang mga ito at tuwing 10 hanggang 20 minuto. Pagkatapos, umaabot ang mga ito nang hanggang 45 segundo at tuwing 5 hanggang 7 minuto. Maaari ring sumakit ang likod, lumambot ang dumi o lumabas ang pinkish na discharge na tinatawag na show. Kasama sa listahan ng ACOG ng mga pagbabagong puwedeng senyales ng labor ang paglabas ng mucus plug at ang pagputok ng panubigan.

Puwedeng tumagal nang maraming oras o kahit ilang araw ang early labor, at kadalasan ito ang pinakamatagal na bahagi (NHS). Ayon sa ACOG, malaki ang pagkakaiba ng normal na latent phase sa bawat babae, at puwedeng ituring na matagal ang latent phase na higit sa 16 oras sa unang labor. Mas maingat ang gabay ng DOH: pumunta agad sa ospital o health centre, araw man o gabi, kung higit 12 oras nang nagpapatuloy ang labor pains o kontraksyon.

Ang nakatutulong, ayon sa NHS:

• kumain at uminom, dahil kakailanganin mo ang lakas mamaya
• kung sa gabi nagsimula ang labor, magpahinga nang kumportable at matulog kung kaya
• sa araw, manatiling nakatayo o nakaupo nang tuwid at gumalaw nang banayad para tulungang bumaba si baby
• subukan ang breathing exercise, masahe, o maligamgam na paligo o shower para sa sakit

Sa UK at Amerika, kadalasang sinasabihang puwede kang manatili sa bahay sa early labor (NHS, Cleveland Clinic), at kung pumunta ka bago pa established ang labor, maaaring pauwiin ka muna (NHS). Iba ang gabay ng DOH: kung malapit ka sa pasilidad, pumunta na roon sa mga unang senyales ng labor, gaya ng masasakit na kontraksyon tuwing 20 minuto o mas madalas. Kung malayo ka, lumapit 2 hanggang 3 linggo bago ang due date. Iyon ang sundin, maliban kung iba ang sinabi ng iyong OB o midwife.

Kapag naging regular ang kontraksyon, simulan ang pagbilang, sa papel gamit ang contraction chart o sa aming libreng online contraction timer. Sa app, maitatakda mo ang 5-1-1, ang 4-1-1 o ang rule ng iyong OB o midwife, at nasa kailan pupunta sa ospital para manganak ang paghahambing ng mga rule.

Ilang cm bago manganak?

Sa 10 cm, buo nang bukas ang cervix at nagsisimula ang ikalawang yugto (ACOG). Bago iyon, magkakaiba ang hangganan ng mga gabay. Ito ang cervical dilation sa bawat yugto, ayon sa mga sanggunian ng artikulong ito:

Bukas ng cervix	Yugto
0 hanggang 3 cm, mahina ang kontraksyon at wala pang 2 sa loob ng 10 minuto	Hindi pa active labor (DOH)
Hanggang 4 cm	Latent phase (NICE)
Mula 4 cm	Active labor (NICE, DOH)
Mula 6 cm	Active labor (ACOG)
Mga 7 o 8 cm hanggang 10 cm	Transition (HealthLinkBC)
10 cm	Buong bukas; pag-ire (ACOG, DOH)

Kaya walang sinasabi ang 1 cm, 2 cm o 3 cm dilated tungkol sa araw ng panganganak. Malaki ang pagkakaiba ng tagal ng latent phase sa bawat babae, anuman ang bilang ng naging anak (ACOG). Mas marami ang sinasabi ng mga kontraksyon mismo at ng mga senyales na binabanggit ng DOH: masasakit na kontraksyon tuwing 20 minuto o mas madalas, malagkit na discharge na may bahid ng dugo, o pumutok na panubigan.

Active labor: 4 cm o 6 cm?

Sa active labor, mas mabilis bumuka ang cervix at nagiging regular, mas mahaba at mas malakas ang kontraksyon. Nakadepende sa guideline kung saan ito nagsisimula:

• Sa Amerika, sabi ng guideline ng ACOG noong 2024, ituring na simula ng active phase ang 6 cm.
• Sa UK, regular na kontraksyon na may patuloy na pagbuka mula 4 cm ang established labor ayon sa NICE. Ganito rin ang gabay ng DOH: active labor kapag 4 cm o higit pa ang bukas ng cervix.

Ayon mismo sa ACOG, puwedeng mangyari ang pagbilis ng pagbuka kahit saan sa pagitan ng 4 at 6 cm. Kaya iisang pagbabago ang inilalarawan ng dalawang hangganan. Ang pagkakaiba ay pangunahing sa paraan ng iyong OB o midwife sa pagtatasa kung normal ang takbo ng labor.

Ayon sa HealthLinkBC, sa active labor ay dumarating ang kontraksyon tuwing 3 hanggang 5 minuto at tumatagal nang 60 segundo o higit pa. Maaaring magsimula kang mag-alinlangan kung kakayanin mo pa, at tumahimik para mag-focus. Dapat nasa ospital ka na sa puntong ito (Cleveland Clinic). Para sa pagbabago ng isang kontraksyon sa bawat yugto, basahin ang gaano katagal ang labor at labor pain.

Sabi ng NICE, mga 8 oras ang average ng established first stage sa unang labor at bihirang lumampas sa 18. Sa ikalawa at sa mga susunod na labor, mga 5 oras ang average at malamang na hindi lalampas sa 12 oras. Ayon sa Cleveland Clinic, 4 hanggang 8 oras ang active labor.

Ang nakatutulong, ayon sa Cleveland Clinic:

• paglalakad at pagpapalit ng posisyon
• banayad na pag-unat at malalim na paghinga
• maligamgam (hindi mainit) na paligo o shower
• birthing ball
• isang kasamang susuporta sa iyo

Sa gabay ng DOH para sa mga health worker, sa active labor ay sinusuri tuwing 30 minuto ang dalas, lakas at tagal ng kontraksyon at ang tibok ng puso ni baby. Maipapaliwanag din ng iyong OB o midwife ang mga opsyon sa gamot sa sakit.

Transition: ang huling ilang sentimetro

Ang transition ang dulo ng unang yugto. Bumubuka ang cervix mula mga 7 o 8 cm hanggang buong bukas (HealthLinkBC). Hindi ito hiwalay na yugto sa ACOG at NICE; sa HealthLinkBC, ito ang huli sa tatlong bahagi ng unang yugto.

Inililista ng HealthLinkBC ang maaaring maramdaman mo sa transition:

• malalakas na kontraksyon tuwing 2 hanggang 3 minuto na tumatagal nang 60 hanggang 90 segundo
• presyon sa puwitan
• sandaling pagkataranta at pagkalito
• pagkairita, pagduduwal o pagsusuka
• nanginginig na binti, biglang init o lamig
• matinding pakiramdam na umire

Isa-isahin ang bawat kontraksyon. Sabihin sa nurse o midwife kung may pakiramdam kang umire. Kung dumating ito bago buo ang bukas ng cervix, payo ng HealthLinkBC na huminga nang mabilis at maikli habang may kontraksyon.

Ikalawang yugto: pag-ire at panganganak

Nagsisimula ang ikalawang yugto kapag buo nang bukas ang cervix at nagtatapos sa paglabas ni baby (ACOG). Hinahati ito ng NICE sa dalawang bahagi. Sa passive na bahagi, buo na ang bukas pero hindi ka pa umiire; sa active na bahagi, umiire ka na o nakikita na si baby.

Maaaring may pakiramdam kang umire na parang kailangan mong dumumi. Kung may epidural ka, maaaring hindi mo ito maramdaman (NHS). Puwede kang umire habang may kontraksyon tuwing nararamdaman mo ang udyok. Puwede kang umupo, lumuhod, humiga nang patagilid, tumayo o mag-squat, kung alin ang kumportable sa iyo (NHS).

Sabi ng NHS, hindi dapat lumampas sa 3 oras ang pag-ire sa unang anak. Kung nanganak ka na dati, hindi dapat lumampas sa 2 oras. Itinuturing ng ACOG na matagal ang ikalawang yugto kapag higit 3 oras ang pag-ire sa unang panganganak, at 2 oras sa mga susunod. Lampas doon, indibidwal na pagtatasa ang payo ng ACOG. Ayon sa HealthLinkBC, 1 hanggang 3 oras ito sa unang anak, at mas matagal kung may epidural.

Kapag halos labas na ang ulo ni baby, maaaring sabihin ng midwife o doktor na tumigil ka sa pag-ire at huminga nang maiikli. Para ito dahan-dahan at maingat na lumabas ang ulo (NHS). Kapag lumabas na ang ulo, kadalasang sumusunod ang katawan sa susunod na 1 o 2 kontraksyon.

Ikatlong yugto: ang inunan, at ang mga oras pagkatapos

Pagkapanganak, kumikirot ulit ang matris at lumalabas ang inunan (NHS). Dalawa ang paraan:

• Sa active management, binibigyan ka ng oxytocin injection, at kadalasang lumalabas ang inunan sa loob ng 30 minuto. Binabawasan nito ang panganib ng malakas na pagdurugo, pero mas malamang ang pagduduwal at pagsusuka at puwedeng lumala ang afterpains (NHS).
• Sa physiological management, walang injection, at puwedeng umabot nang hanggang isang oras bago humiwalay ang inunan (NHS).

Ayon sa NICE, matagal ang ikatlong yugto kung hindi pa tapos sa loob ng 30 minuto sa active management, o 60 minuto sa physiological management. Ipapaliwanag ng iyong midwife o OB ang dalawang opsyon, mas mabuti habang buntis ka pa.

Minsang tinatawag na ikaapat na yugto ang 2 hanggang 3 oras pagkatapos lumabas ang inunan. Binabantayan ka ng iyong OB o midwife para sa labis na pagdurugo, at may oras ka para makilala si baby (Cleveland Clinic).