Με λίγα λόγια
Το βλεννώδες πώμα είναι ένα πηχτό, ζελατινώδες φράγμα από βλέννα στον τράχηλο. Φεύγει όταν ο τράχηλος μαλακώνει και αρχίζει να ανοίγει, στις περισσότερες γυναίκες μετά την 37η εβδομάδα (Cleveland Clinic). Μπορεί να είναι διάφανο, υπόλευκο, ροζ ή με λίγο κόκκινο ή καφέ αίμα, και να βγει μονομιάς ή λίγο λίγο. Ο τοκετός μπορεί να ακολουθήσει σε ώρες, μέρες ή λίγες εβδομάδες. Τηλεφωνήστε αν είστε πριν από την 37η εβδομάδα, αν δείτε περισσότερο από λίγο αίμα ή αν χάνετε υγρό.
Περιεχόμενα
Σκουπίζεστε και βρίσκετε στο χαρτί ένα κομμάτι πηχτή, κολλώδη βλέννα, ίσως με ροζ ή καφέ γραμμές. Τέτοια βλέννα στην εγκυμοσύνη, προς το τέλος, είναι πολύ πιθανό να είναι το βλεννώδες πώμα. Η αποβολή του είναι φυσιολογικό κομμάτι των τελευταίων εβδομάδων. Από την 37η εβδομάδα και μετά, από μόνη της συνήθως δεν είναι λόγος ανησυχίας (Cleveland Clinic).
Σημαίνει ότι ο τράχηλος άρχισε να μαλακώνει ή να ανοίγει, δεν σας λέει όμως πότε θα ξεκινήσει ο τοκετός. Μην περιμένετε και τηλεφωνήστε στη μαία ή στον γιατρό σας αν δεν έχετε φτάσει ακόμη την 37η εβδομάδα ή αν έχετε περισσότερο από λίγο αίμα.
Τι είναι το βλεννώδες πώμα;
Νωρίς στην εγκυμοσύνη μαζεύεται βλέννα στον αυχενικό σωλήνα του τραχήλου και σχηματίζει ένα πηχτό πώμα. Σφραγίζει το άνοιγμα του τραχήλου και λειτουργεί σαν φράγμα που βοηθά να μη φτάνουν μικρόβια στη μήτρα. Το σχηματίζουν οι ορμόνες της εγκυμοσύνης, όπως η προγεστερόνη, που αυξάνονται.
Όσο πλησιάζει η πιθανή ημερομηνία τοκετού, ο τράχηλος αρχίζει να μαλακώνει, να λεπταίνει (εξάλειψη) και να ανοίγει (διαστολή). Έτσι το πώμα χαλαρώνει και σπρώχνεται στον κόλπο, γι’ αυτό το βρίσκετε στο εσώρουχο ή στο χαρτί υγείας. Η σεξουαλική επαφή τις τελευταίες εβδομάδες και μια εξέταση του τραχήλου στο ιατρείο μπορούν επίσης να το χαλαρώσουν.
Το σώμα σας παράγει βλέννα σε όλη την εγκυμοσύνη, οπότε το πώμα μπορεί εν μέρει να ξαναδημιουργηθεί. Γι’ αυτό κάποιες γυναίκες χάνουν ένα κομμάτι του και αργότερα κι άλλο.
Πώς είναι το βλεννώδες πώμα;
Κάθε βλεννώδες πώμα είναι λίγο διαφορετικό. Η Cleveland Clinic περιγράφει ένα συνηθισμένο ως εξής:
- διάφανο, υπόλευκο ή ελαφρώς ματωμένο, δηλαδή ροζ, κόκκινο ή καφέ
- κολλώδες, σαν κλωστές, ζελατινώδες
- μήκους περίπου 2,5 έως 5 εκατοστών, ή 1 με 2 κουταλιές της σούπας βλέννα
- συνήθως χωρίς οσμή
Η πιο κοντινή σύγκριση είναι η πηχτή βλέννα που βγάζετε με το κρυολόγημα, και μοιάζει πολύ διαφορετική από το αίμα της περιόδου. Μπορεί να βγει σε ένα κομμάτι ή σε πολλά μικρότερα. Αν βγει σιγά σιγά, μπορεί να μην το προσέξετε καθόλου.
Το χρώμα της βλέννας: τι είναι συνηθισμένο
| Τι βλέπετε | Τι σημαίνει συνήθως | Τι κάνετε |
|---|---|---|
| Διάφανο ή υπόλευκο | Ένα συνηθισμένο βλεννώδες πώμα | Σημειώστε το και προσέξτε για άλλα σημάδια τοκετού |
| Ροζ, ή με κόκκινες ή καφέ γραμμές | Λίγο αίμα από τον τράχηλο | Προσέξτε την ποσότητα |
| Έντονο κόκκινο, ή περισσότερες από λίγες γραμμές αίμα | Μπορεί να είναι σημάδι ότι κάτι δεν πάει καλά | Τηλεφωνήστε αμέσως στη μαία ή στον γιατρό |
| Πράσινο ή κίτρινο, ή δυσάρεστη οσμή | Μπορεί να είναι σημάδι κολπικής λοίμωξης (NHS) | Τηλεφωνήστε στη μαία ή στον γιατρό |
Γράφημα
Πώς μπορεί να είναι το βλεννώδες πώμα
Συνηθισμένο: πηχτό και ζελατινώδες, μονομιάς ή λίγο λίγο
- διάφανο
- υπόλευκο
- ροζ
- με κόκκινες ή καφέ γραμμές
Τηλεφωνήστε στη μαία ή στον γιατρό
- περισσότερο από λίγο αίμα
- απώλεια υγρού
- πριν από την 37η εβδομάδα
Βλεννώδες πώμα και αιματηρή έκκριση
Τα δύο συνδέονται στενά. Το βρετανικό NHS ονομάζει απλώς «show» την αποβολή του βλεννώδους πώματος. Η Cleveland Clinic κάνει πιο λεπτή διάκριση: το βλεννώδες πώμα είναι κυρίως βλέννα, ενώ η αιματηρή έκκριση είναι κυρίως αίμα από τον τράχηλο, που μπορεί να ανακατεύεται με λίγη βλέννα από το πώμα.
Ο τράχηλος έχει πολλά αιμοφόρα αγγεία, που μπορεί να ματώσουν λίγο καθώς μαλακώνει και ανοίγει. Η αιματηρή έκκριση μπορεί να είναι κόκκινη, καφέ ή ροζ, με την ίδια κολλώδη, ζελατινώδη υφή. Μερικές φορές είναι βλέννα με λίγες μόνο γραμμές αίμα. Η Cleveland Clinic λέει ότι συνολικά δεν πρέπει να ξεπερνά μία με δύο κουταλιές της σούπας.
Κάποιες γυναίκες έχουν αιματηρή έκκριση εβδομάδες πριν από τον τοκετό, άλλες μόνο όταν έχει ήδη ξεκινήσει, και άλλες δεν την προσέχουν ποτέ. Λίγο αίμα μετά από εξέταση του τραχήλου είναι φυσιολογικό και δεν είναι απαραίτητα αιματηρή έκκριση. Η αποκόλληση των υμένων μπορεί να προκαλέσει και τα δύο. Μετά από αιματηρή έκκριση ο τοκετός μπορεί να ξεκινήσει σε λίγες ώρες ή να απέχει ακόμη μέρες.
Βλέννα, εκκρίσεις ή έσπασαν τα νερά;
Οι κολπικές εκκρίσεις αυξάνονται προς το τέλος της εγκυμοσύνης, οπότε είναι φυσιολογικό να βλέπετε περισσότερες στο εσώρουχο. Έτσι συγκρίνονται συνήθως τα τέσσερα, κατά το NHS και την Cleveland Clinic:
| Τι είναι | Πώς είναι | Τι κάνετε |
|---|---|---|
| Φυσιολογικές εκκρίσεις | Λεπτόρρευστες, διάφανες ή γαλακτώδεις, χωρίς δυσάρεστη οσμή | Τίποτα, εκτός αν αλλάξουν |
| Βλεννώδες πώμα | Πιο πηχτό και ζελατινώδες, περισσότερο μαζί, από διάφανο ως ροζ ή καφέ | Σημειώστε το και προσέξτε για άλλα σημάδια |
| Αιματηρή έκκριση | Βλέννα με λίγο αίμα, ροζ, κόκκινη ή καφέ | Προσέξτε την ποσότητα |
| Αμνιακό υγρό | Διάφανο και ανοιχτόχρωμο, σταγόνες που συνεχίζουν ή απότομη ροή | Τηλεφωνήστε στη μαία ή στον γιατρό |
Το αμνιακό υγρό δύσκολα ξεχωρίζει από τα ούρα και στην αρχή μπορεί να έχει λίγο αίμα. Αν δεν είστε σίγουρη αν έσπασαν τα νερά, βάλτε σερβιέτα και όχι ταμπόν και τηλεφωνήστε. Το NHS λέει ότι με τη σερβιέτα η μαία μπορεί να δει το χρώμα. Ο οδηγός για το σπάσιμο των νερών εξηγεί τι γίνεται συνήθως μετά.
Πόσο μετά την αποβολή του βλεννώδους πώματος ξεκινά ο τοκετός;
Δεν υπάρχει σταθερή απάντηση, και οι πηγές περιγράφουν τον χρόνο λίγο διαφορετικά:
- Το ACOG (το Αμερικανικό Κολέγιο Μαιευτήρων και Γυναικολόγων) λέει ότι το πώμα βγαίνει όταν ο τράχηλος αρχίζει να ανοίγει. Αυτό μπορεί να γίνει αρκετές μέρες πριν από τον τοκετό ή στην αρχή του.
- Το NHS λέει ότι ο τοκετός μπορεί να ακολουθήσει γρήγορα ή σε λίγες μέρες.
- Η Cleveland Clinic λέει ότι ο τοκετός μπορεί να ξεκινήσει σε ώρες ή μέρες, μερικές φορές όμως και σε λίγες εβδομάδες.
Η Cleveland Clinic λέει ότι οι περισσότερες γυναίκες δεν χάνουν το βλεννώδες πώμα πριν από την 37η εβδομάδα. Μπορεί να φύγει λίγες μέρες ή λίγες εβδομάδες πριν από την πιθανή ημερομηνία. Κάποιες γυναίκες το χάνουν μόνο στην ενεργό φάση του τοκετού. Μπορείτε επίσης να μπείτε σε τοκετό χωρίς να το προσέξετε ποτέ.
Ούτε δείχνει πόση διαστολή έχετε. Ο τράχηλος μπορεί να ανοίξει μερικά εκατοστά πριν βγει το πώμα, και αυτό μπορεί να βγει σε οποιοδήποτε σημείο της διαστολής.
Περισσότερα λένε οι συσπάσεις. Οι συσπάσεις του τοκετού έρχονται με τακτικό μοτίβο και πυκνώνουν με τον χρόνο (ACOG). Για τις άλλες αλλαγές που αξίζει να προσέχετε, δείτε τα σημάδια τοκετού.
Τι κάνετε μετά την αποβολή του βλεννώδους πώματος
Αν είστε κάτω από 37 εβδομάδες και πιστεύετε ότι χάσατε το βλεννώδες πώμα, τηλεφωνήστε στη μαία ή στον γιατρό σας. Η Cleveland Clinic λέει ότι μπορεί να είναι σημάδι πρόωρου τοκετού ή άλλων επιπλοκών. Αν δεν είστε σίγουρη ότι αυτό που είδατε ήταν το πώμα, μπορείτε πάντα να τηλεφωνήσετε και να το περιγράψετε.
- Σημειώστε το χρώμα, την ποσότητα και την υφή ή βγάλτε μια φωτογραφία. Η Cleveland Clinic λέει ότι αυτό βοηθά τη μαία ή τον γιατρό να καταλάβει αν ήταν το πώμα ή αιματηρή έκκριση.
- Αν είστε τουλάχιστον 37 εβδομάδων και δεν έχετε άλλα συμπτώματα, η μαία ή ο γιατρός μπορεί να μην ανησυχεί καθόλου. Η Cleveland Clinic λέει ότι συνήθως δεν χρειάζεται να αποφύγετε τίποτα, εφόσον δεν έχουν σπάσει τα νερά. Ρωτήστε τι ισχύει για εσάς.
- Αν τηλεφωνήσετε, πείτε σε ποια εβδομάδα είστε, τι είδατε και πότε, και αν έχετε συσπάσεις ή χάνετε υγρό.
Η Cleveland Clinic αναφέρει κι άλλα σημάδια ότι πλησιάζει ο τοκετός:
- κράμπες σαν της περιόδου που έρχονται και φεύγουν
- περισσότερη πίεση στη λεκάνη, καθώς το μωρό κατεβαίνει
- συσπάσεις που γίνονται πιο δυνατές και πιο συχνές
- το σπάσιμο των νερών
Αν ξεκινήσουν συσπάσεις, μετρήστε τις για να δείτε αν σχηματίζεται μοτίβο. Το δωρεάν online χρονόμετρο δείχνει πόσο κρατά η καθεμία και πόσο απέχουν. Η εφαρμογή Contraction Timer κάνει το ίδιο στο κινητό σας, και το άρθρο πώς υπολογίζει η εφαρμογή δείχνει πώς βγάζει τα νούμερά της. Όταν οι συσπάσεις γίνουν τακτικές, ο οδηγός πότε πάμε στο μαιευτήριο σας βοηθά να κρίνετε πότε να ξεκινήσετε.
Τηλεφωνήστε αμέσως, ό,τι κι αν κάνουν οι συσπάσεις
Αν ισχύει κάτι από τα παρακάτω, μην περιμένετε κάποιο μοτίβο. Πάρτε αμέσως τηλέφωνο τη μαία, τον γιατρό σας ή το μαιευτήριο, μέρα ή νύχτα. Η λίστα βασίζεται στο NHS και στο ACOG.
- Έσπασαν τα νερά, ακόμη κι αν δεν έχετε συσπάσεις.
- Το υγρό έχει χρώμα ή μυρίζει άσχημα.
- Έχετε αιμορραγία από τον κόλπο. Λίγο αίμα στο βλεννώδες πώμα μπορεί να συνοδεύει την αποβολή του· τηλεφωνήστε αν είναι περισσότερο.
- Το μωρό κινείται λιγότερο από ό,τι συνήθως.
- Έχετε συνεχή, έντονο πόνο που δεν υποχωρεί ανάμεσα στις συσπάσεις.
- Έχετε πυρετό 38 °C ή περισσότερο.
- Είστε πριν από την 37η εβδομάδα και πιστεύετε ότι μπορεί να ξεκίνησε ο τοκετός.
- Μια σύσπαση κρατά περισσότερο από 2 λεπτά ή έχετε 6 ή περισσότερες συσπάσεις μέσα σε 10 λεπτά.
- Δεν είστε σίγουρη ή ανησυχείτε. Μπορείτε να τηλεφωνήσετε οποιαδήποτε στιγμή.
Καλέστε το 112 ή το ΕΚΑΒ (166) αν νιώθετε έντονη ανάγκη να σπρώξετε και πιστεύετε ότι το μωρό έρχεται τώρα.
Πηγές για αυτή τη λίστα: NHS: Signs that labour has begun (2023); NHS: Pregnancy symptoms you need to get help for; ACOG: How to tell when labor begins
Συχνές ερωτήσεις
Πώς είναι το βλεννώδες πώμα;
Η Cleveland Clinic το περιγράφει ως πηχτό, κολλώδες, ζελατινώδες κομμάτι βλέννας, συνολικά περίπου 1 με 2 κουταλιές της σούπας. Μπορεί να είναι διάφανο, υπόλευκο ή με απόχρωση ροζ, κόκκινη ή καφέ. Μπορεί να βγει μονοκόμματο ή σε μικρότερα κομμάτια με τον καιρό. Μοιάζει με τη βλέννα που βγάζετε όταν έχετε κρυολόγημα.
Πόσο μετά την αποβολή του βλεννώδους πώματος ξεκινά ο τοκετός;
Διαφέρει. Το NHS λέει ότι ο τοκετός μπορεί να ακολουθήσει γρήγορα ή σε λίγες μέρες. Η Cleveland Clinic λέει σε ώρες, μέρες ή μερικές φορές σε λίγες εβδομάδες. Τακτικές συσπάσεις που πυκνώνουν ή το σπάσιμο των νερών δείχνουν πιο καθαρά ότι ξεκινά ο τοκετός.
Σε ποια εβδομάδα φεύγει συνήθως το βλεννώδες πώμα;
Κατά την Cleveland Clinic, οι περισσότερες γυναίκες δεν το χάνουν πριν από την 37η εβδομάδα. Μπορεί να φύγει λίγες μέρες ή λίγες εβδομάδες πριν από την πιθανή ημερομηνία τοκετού, και σε κάποιες μόνο στην ενεργό φάση του τοκετού. Αν πιστεύετε ότι το χάσατε πριν από την 37η εβδομάδα, τηλεφωνήστε στη μαία ή στον γιατρό σας.
Πόση διαστολή έχω όταν φεύγει το βλεννώδες πώμα;
Δεν υπάρχει σταθερό νούμερο. Η Cleveland Clinic σημειώνει ότι ο τράχηλος μπορεί να ανοίξει μερικά εκατοστά χωρίς να φύγει το πώμα, και ότι αυτό μπορεί να βγει σε οποιοδήποτε σημείο της διαστολής. Αν χρειάζεται να ξέρετε πόσο έχει ανοίξει, θα σας εξετάσει η μαία ή ο γιατρός.
Τι αποφεύγω μετά την αποβολή του βλεννώδους πώματος;
Συνήθως τίποτα ιδιαίτερο. Η Cleveland Clinic λέει ότι από την 37η εβδομάδα και μετά δεν υπάρχει συνήθως κάτι να αποφύγετε, εφόσον δεν έχουν σπάσει τα νερά. Ρωτήστε τη μαία ή τον γιατρό σας αν κάτι διαφέρει στη δική σας περίπτωση, και τηλεφωνήστε αμέσως αν είστε πριν από την 37η εβδομάδα.
Ξαναδημιουργείται το βλεννώδες πώμα;
Ναι. Η Cleveland Clinic λέει ότι το πώμα μπορεί να ξαναδημιουργηθεί, γιατί το σώμα παράγει βλέννα σε όλη την εγκυμοσύνη. Γι' αυτό κάποιες γυναίκες χάνουν ένα κομμάτι του και αργότερα κι άλλο.
Πηγές
- Cleveland Clinic: Mucus Plug (2024)
- Cleveland Clinic: Bloody Show (2025)
- ACOG: How to Tell When Labor Begins, FAQ004 (reviewed 2025)
- NHS: Signs that labour has begun (2023)
- NHS: Vaginal discharge in pregnancy (2024)
Το άρθρο δεν αντικαθιστά την ιατρική συμβουλή. Αν έχετε αμφιβολία, πάρτε τηλέφωνο στο μαιευτήριο, στη μαία ή στον γιατρό σας. Σε επείγουσα ανάγκη καλέστε το 112 ή το ΕΚΑΒ (166).
